Yıldız, MehtapKhafajı, Mahdı Naeemah Sachıt Al2025-05-102025-05-102021https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=8tbPippmWV_b-Irrn9YEAjI9wRjJmQ_EyTcZ9Tg82GxhMBCok3CZmDuNJDtPmoPDhttps://hdl.handle.net/20.500.14720/21679Bu çalışmanın amacı anter kültürü kullanılarak C. coum'da haploid bitkilerin elde edilmesidir. Anterdeki tek çekirdekli safhayı tespit etmek için kültür başlangıcından önce uygun tomurcuk boyutu tespit edilmiştir. Asetokarmin (% 2) çözeltisi ile mikroskop altında yapılan gözlemler sonucunda, 7.64-8.23 mm büyüklükteki tomurcukların geç tek çekirdekli safha için uygun oldukları belirlenmiştir. Anterler haploid embriyo üretimi için farklı düzeylerde NAA (0.1, 1, 2 mg/L), 2,4-D (0.1, 1, 2 mg/L) ve kinetin (0, 1 mg/L), 90 g/L sakkaroz ve 3 g/L gelrite içeren B5 ortamında kültüre alınmıştır. Ortamlara aktarılan anterler, 4 gün boyunca 4oC'de muhafaza edilerek ön uygulamaya tabi tutulmuştur. Daha sonra eksplantlar, 24°C'de tamamen karanlık ortamda büyütme odasında kültüre alınmıştır. Kültür işlemi embriyolar oluşana kadar karanlık ortamda devam ettirilmiş ve alt kültür işlemleri aynı besi ortamlarında gerçekleştirilmiştir. Embriyo oluşumundan sonar, hormone içermeyen ortamlarda ve 16 saat aydınlık/ 8 saat karanlık fotoperiyotta kültür devam ettirilmiştir. Denemeler, iki yıl süresince gerçekleştirilmiştir. Birinci yılda 12 farklı ortam kullanılırken, ikinci yıl seçilen 7 farklı ortam kullanılmıştır. İlk yıl denemelerinden elde edilen embriyo oranları % 0 ile % 8.57 arasında değişkenlik göstermiştir. İkinci yıl kallus oluşumu % 1.25 ile % 14.5 arasında değişim göstermiştir. İkinci yıl embriyo oluşumu ise % 0 ile % 4 arasında değişim göstermiştir. Haploid bitki üretimi için test edilen 12 farklı ortamdan 7 tanesinde embriyo/kallus oluşumu gözlenmiştir. Ortam bazında farklı oranlarda embriyo oluşumu görülmesine karşın, bu oranlar istatistiki anlamda farklı bulunmamıştır. Kallus oluşum oranları ise istatistiki olarak önemli bulunmuştur.The aim of this study was to produce haploid plants of C. coum using anther culture. The appropriate bud size was determined before culturing the anthers to determine the uninuclear stage in the anthers. As a result of the observations made with acetocarmine (2 %) under the microscope, it was determined that the buds between 7.64-8.23 mm had the appropriate bud size for the late uninuclear stage. Anthers were cultured in B5 medium containing different levels of NAA (0.1, 1, 2 mg/L), 2,4-D (0.1, 1, 2 mg/L) and kinetin (0, 1 mg/L), 90 g/L sucrose and 3 g/L gelrite for the production of haploid embryos cultured. Anthers subjected to pre-treatment at 4°C for 4 days. Then, the explants were incubated in the growth chamber at 24°C in a completely dark condition. The culture process was continued in the dark until the embryo was formed and subcultures were carried out the same nutrient media. After embryo formation, hormone-free media were used and the culture process was continued in 16 hours light / 8 hours dark photoperiod. The experiment was carried out during two years. In the first year, 12 different media were used and the experimets were continued with selected 7 media in the second year. The embryo rates obtained from the first year varied between 0 % and 8.57 %. Callus formation changed between 1.25 % and 14.5 % in the second year. In the second year, embryo formation varied between 0 % and 4 %. Embryo/callus formation was observed in 7 of a total of 12 different media tested for haploid plant production, the best media numbers (5, 6, and12). Although embryo formation occurred at different rates on the basis of media, it was not found statistically significant. Callus formation rates were found to be statistically significant.enZiraatAgricultureMaster Thesis