Kardaş, AbdulazizSarıçiçek, Sinan2025-10-302025-10-302025https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=ftqJzTasnJUH9hg-S5861oPRWCfbntFMKANA09fFcVBquwPNWQYpDwaH-CySIu65https://hdl.handle.net/20.500.14720/28917Bu çalışma, Birinci Dünya Savaşı ve Kurtuluş Savaşı'nın ardından Türkiye'nin uluslararası statüsünü belirleyen Lozan Barış Konferansı'nda Amerika Birleşik Devletleri'nin (ABD) rolünü ve izlediği politikaları incelemektedir. Çalışmanın temel amacı, ABD'nin konferansa resmî taraf olarak katılmamasına rağmen, özellikle ekonomik, diplomatik ve kültürel çıkarlarını koruma hedefiyle süreçte aktif bir gözlemci aktör olarak yer alışını analiz etmektir. Tezde, ABD'nin Lozan'daki diplomatik faaliyetleri başta kapitülasyonlar, Boğazlar rejimi, azınlık hakları ve imtiyazlar meselesi olmak üzere çeşitli başlıklar altında ele alınmıştır. Araştırmada, öncelikle Osmanlı-Amerikan ilişkilerinin tarihsel gelişimi aktarılmış; Monroe Doktrini, Wilson Prensipleri ve Açık Kapı İlkesi çerçevesinde ABD'nin dış politikasının temel dinamikleri değerlendirilmiştir. Ardından ABD'nin Lozan Konferansı sürecine yaklaşımı, müttefik devletlerle ve Türk tarafıyla olan ilişkileri detaylı şekilde incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda, ABD'nin Lozan'daki tavrının doğrudan siyasi veya toprak taleplerine dayalı olmadığı; aksine ekonomik menfaatlerin korunması, ticari eşitlik ilkesinin savunulması ve diplomatik bağımsızlığın sürdürülmesi amacını taşıdığı tespit edilmiştir. Araştırma, tarih disiplinine uygun nitel yöntemler, arşiv belgeleri, basın kaynakları ve literatür taramasıyla gerçekleştirilmiştir.This study examines the role and policies of the United States of America (USA) during the Lausanne Peace Conference, which shaped Turkey's international status following World War I and the Turkish War of Independence. The main objective of the research is to analyze how the USA, although not officially participating as a signatory party, positioned itself as an influential observer actor, primarily aiming to safeguard its economic, diplomatic, and cultural interests. In this context, the thesis focuses on the United States' diplomatic activities at Lausanne, particularly concerning capitulations, the regime of the Straits, minority rights, and privileges. The research first presents the historical background of Ottoman-American relations and evaluates the main dynamics of American foreign policy within the framework of the Monroe Doctrine, Wilsonian Principles, and the Open Door Policy. Subsequently, the USA's approach to the Lausanne process and its relations with the Allied Powers and the Turkish delegation are analyzed in detail. The findings reveal that the USA's position at Lausanne did not involve direct territorial or political ambitions; rather, it aimed to protect economic interests, uphold the principle of commercial equality, and maintain diplomatic independence. The study employs qualitative historical methods, relying on archival documents, diplomatic correspondence, contemporary press sources, and scholarly literature.trTarihHistoryMaster Thesis