Edis, ZekiAvci, Başak2025-05-102025-05-102023https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=G_oJ1rKE4SgJUkomyAKpRyuKe_sGvLoOPlmpcSPz1ReoGBguOB_wo8LIdO9TfnE_https://hdl.handle.net/20.500.14720/21278Toplumdaki bireylere, cinsiyetlerine göre önyargılarla oluşturularak dayatılan görevler ve baskılar olarak bilinen cinsiyetçilik düşüncesi, tarihten bugüne kadın-erkek birçok insanın ötekileştirilmesine sebep olmuştur. İnsan yaşamında çatışmalara yol açan bu düşünce, bireylerin psikolojik ya da fiziksel baskılara maruz kalmalarına sebep olmaktadır. Gelenekçi bir bakış açısı ile toplumlar yaşadıkları kültürlerin etkisinde kalarak görüşlerini kuşaktan kuşağa aktarmaktadırlar. Ailelerde başlayıp gelişen bu baskıcı tutum genetik bir hastalık gibi kişilerin zihnine tutunmaktadır. Bu basmakalıp inanış ile toplumdaki rollerin sadece kişinin cinsiyeti üzerinden belirlenebileceği görüşü hâkim olmakta ve bu cinsiyet rollerinin dışına çıkılamayacağı savunulmaktadır. Toplumca belirlenmiş, uygulanması zorunlu kılınmış bu rollerin yerine getirilmemeleri durumunda bu kişilerin aşağılanması, küçük görülmesi ve hakarete uğramaları gelenek haline gelmiş ve değer yargısı olarak topluma sunulmaktadır. Bireylerin cinsiyet rolleri üzerinden maruz kaldığı 'cinsiyetçilik' önyargısı, tarihten bugüne, yediden yetmişe, dünyanın birçok bölgesinde, birçok ülkede ve toplumda çoğunluğu 'kadınlar' olmak üzere tüm insanlığın tecrübe edindiği bir ayrımcılık türüdür. Toplumun masum bir geleneği sayılmış olan bu düşünce karşı cinsler arasında çatışmalara sebep olmakta ve bireyler susarak ya da susturularak, psikolojik şiddete maruz bırakılarak ötekileştirilmiş hissetmektedirler. Geri kalmış ve ezilmiş olan toplumlarda ırkçı bakış açısının da beslediği bu ideoloji, toplumda nefret duygusuna ortam hazırlayarak özellikle kadınlar üzerinde ciddi baskılara sebep olmaktadır. Bu baskılar toplumsal ve bireysel açılardan ve yaşantılardan yola çıkılarak geniş bir psikolojik çerçevede ele alındığında sebepleri ve sonuçları ile bir bütün olduğu görülmektedir. Bu çalışmada, 'cinsiyetçi tutum', ailelerin ve bireylerin eğitim, ekonomi ve gelişmişlik düzeyleri, toplum içindeki yaşantıları ve diğer insanlarla ilişkileri gibi sosyal ve psikolojik açılardan ele alınarak, cinsiyetçi görüşün kadın çerçevesinden çokça işlendiği, Alice Walker'ın Renklerden Moru, Sylvia Plath'in Sırça Fanus, ve Fatma Aliye'nin Refet eserleri üzerinden değerlendirilecektir. Bu tutumun sosyal, ekonomik ve psikolojik nedenleri incelenirken üç kadın yazarın aynası olan bu üç eser, kadın yazarların hayatları ışığında ele alınacak ve cinsiyetçilik düşüncesine sebep olan davranışlar toplum hayatı çerçevesinde analiz edilecektir.The idea of sexism, known as the duties and pressures imposed on individuals in society by prejudices based on their gender, has led to the marginalization of lots of men and women throughout history. This idea, which causes conflicts in human life, causes individuals to be exposed to psychological or physical pressures. With a traditional perspective, societies are influenced by the cultures they live in and transfer their views from generation to generation. This oppressive attitude, which starts and develops in families, clings to people's minds like a genetic disease. With this stereotypical belief, the view that the gender of the person can only determine roles in society prevails, and it is argued that these gender roles cannot be strayed from. If these roles are determined and enforced by society are not fulfilled, it has become a tradition for these people to be humiliated, insulted, and presented to society as a value judgment. The prejudice of 'sexism' that individuals are exposed to through gender roles is a type of discrimination experienced by all humanity, mostly 'women,' in many regions of the world, in many countries and societies from the past to the present. This thought, considered an innocent tradition of society, causes conflicts between opposite sexes, and individuals feel marginalized by being silent or silenced and exposed to psychological violence. This ideology, fed by the racist point of view in underdeveloped and oppressed societies, creates an environment for hatred and causes serious pressure, especially on women. When these pressures are handled in a broad psychological framework based on social and individual aspects and experiences, it is seen that they are whole with their causes and consequences. In this study, 'sexist attitudes' will be discussed from social and psychological aspects such as the education, economy, and development levels of families and individuals, their lives in society, and their relations with other people, and it will be evaluated through the works of Alice Walker's The Color Purple, Sylvia Plath's The Bell Jar, and Fatma Aliye's Refet, in which the sexist view is processed from the frame of women. While examining the social, economic, and psychological reasons for this attitude, these three works, which are the mirrors of three women writers, will be discussed in the light of the lives of women writers and the behaviors that cause the thought of sexism will be analyzed within the framework of social life.enPsikolojiPsychologyMaster Thesis