Şirin, ÜnalArvas, Çağatay2026-01-302026-01-302025https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=CtwiQkYvArAb95Ufpfs_vrsGTOrerzMp_aXAY20IqXaZvfsjgXHclsfgw30anUrmhttps://hdl.handle.net/20.500.14720/29763Ülkemizde tarımsal üretimin çeşitlendirilmesi ve verimliliğin artırılması amacıyla seracılığın gelişimi büyük bir önem taşımaktadır. Seracılığın sürdürülebilir bir şekilde geliştirilmesi, sera işletme yapılarının amacına uygun olarak, bilimsel ve teknikesaslara dayalı biçimde planlanmasına bağlıdır. Bu bağlamda, sera işletmelerininplanlanması sadece fiziksel yapılarla sınırlı kalmamalı, aynı zamanda sera içindeüretilecek ürünlerin ihtiyaçları, iş gücü verimliliği ve çevre koşulları da dikkate alınarakoptimize edilmelidir. Yüksek kapasiteli sera işletmelerinin etkin bir şekilde kurulması ve işletilmesi, farklı uzmanlık alanlarından deneyimli çalışma gruplarının koordineli biçimde çalışmasını gerektirir. Bu tür işletmelerde başarı sağlamak için, farklı disiplinlerin bir araya getirilmesi, sadece üretim süreçlerinin değil, aynı zamandaişgücü yönetimi, enerji kullanımı, gibi unsurların da etkin bir şekilde ele alınmasını sağlar. Bununla birlikte, sera işletmelerinin verimli ve sürdürülebilir olması için uzun vadeli planlamalar yapılarak, potansiyel çevresel, ekonomik ve sosyal riskler de göz önündebulundurulmalıdır. Bu çalışmada, Van ili merkez ilçelerinde faaliyet gösteren beş farklı kamukurumuna ait seralarda (Edremit Belediyesi, Van İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, VanBüyükşehir Belediyesi, İpekyolu Belediyesi ve Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi) 01Ocak- 31 Aralık 2024 tarihleri arasında yapılan teknik ölçümler ve analizler sonucunda serayapılarının performansları değerlendirilmiştir. Çalışmada, seraların yapısal ve tekniközellikleri, yıllık üretim kapasiteleri, doğal havalandırma sistemlerinin etkinliği, havaçıkış ve giriş açıklıkları, hava akım hızı, iç ortam ısı ve nem dengesi gibi faktörler elealınmıştır. Değerlendirilen faktörle literatür değerleri ile karşılaştırılarak olumluveolumsuz yönleri ortaya konulmuştur. Seralarda belirlenen sorunlara çözümönerileri geliştirilerek bölgenin iklim koşullarına uygun, yeni yapılacak olan sera işletmeleri içinörnek teşkil edebilecek 480 m² taban alana sahip bir sera projesi de tasarlanarakönerilmiştir. Anahtar kelimeler: Biyosistem, Doğal havalandırma, Isı dengesi, Nemdengesi, Seracılık, Tarımsal yapılarThe development of greenhouse farming is of great importance in order todiversify agricultural production and increase productivity in our country. Thesustainable development of greenhouse farming depends on the planning of greenhouseenterprise structures based on scientific and technical principles in accordance withtheir purpose. In this context, the planning of greenhouse enterprises should not onlybelimited to physical structures, but should also be optimized by taking into account theneeds of the products to be produced in the greenhouse, labor productivityandenvironmental conditions. The effective establishment and operation of high-capacitygreenhouse enterprises requires the coordinated work of experienced working groupsfrom different fields of expertise. Bringing together different disciplines to ensuresuccess in such enterprises ensures that not only production processes, but alsolabor management, energy use, etc. are handled effectively. However, for greenhouseenterprises to be efficient and sustainable, long-term planning should be made andpotential environmental, economic and social risks should be taken into account. In this study, the performances of greenhouse structures were evaluatedingreenhouses belonging to five different public institutions operating in the central districts of Van province (Edremit Municipality, Van Provincial Directorate of Agriculture and Forestry, Van Metropolitan Municipality, İpekyolu MunicipalityandVan Yüzüncü Yıl University) as a result of technical measurements and analyzes carriedout between 01 January - 31 December 2024. In the study, factors such as structural andtechnical characteristics of greenhouses, annual production capacities, efficiencyof natural ventilation systems, air outlet and inlet openings, air flowrate, indoor temperature and humidity balance were considered. The evaluated factors werecompared with the literature values and their positive and negative aspects wererevealed. By developing solutions to the problems identified in the greenhouses, agreenhouse project with a floor area of 480 m², which is suitable for the climaticconditions of the region and which can serve as an example for newgreenhouseenterprises, has been designed and proposed. Keywords:Agricultural structures,Biosystem, Heat balance, Humidity balance, Greenhouse, Natural ventilationtrZiraatAgricultureMaster Thesis