Browsing by Author "Özen, Kerem"

Now showing 1 - 6 of 6

İmalat Sanayisi Ar-ge Harcamalarının Ücrete Etkisi: Türk İmalat Sanayi Örneği
(2018) Özen, Kerem; Arvas, Mehmet Akif
Bu çalışmanın amacı, Türk imalat sanayinde faaliyette bulunan yaklaşık 1000 Ar-Ge firmasına ait mikro düzeyde verilere dayanarak; firmalarınAr-Ge faaliyetleri ile nitelikli çalışanlara ödedikleri ücret arasında bir ilişkinin olup olmadığını ekonometrik olarak test etmektir. Bu amaçla, nitelikliçalışan olarak literatürde sınıflandırılan araştırmacı, teknisyen ve destek personele ait üç ayrı ücret denklemi oluşturulmuş, modeller iki-aşamalıHeckman örneklem seçim yöntemiyle katsayıların tahmini NLOGIT 6 istatistiki paket programıyla yapılmıştır.Analizden elde edilen bulgulara göre; Türkiye imalat sanayisinde Ar-Ge faaliyetleri ile nitelikli çalışan ücreti arasında istatistiki olarakanlamlı ve pozitif bir ilişki bulunmuştur. Ayrıca, kişi başına Ar-Ge harcamalarının ve ölçek artışlarının genel olarak ücrete artış yönünde etkileryaptığı, elde edilen diğer bulgular arasındadır.
The Impact of Foreign Direct Investments on Economic Growth and International Trade: The Example of E7 Countries
(2025) Darıcı, Burak; Yenilmez, Meltem Ince; Levent, Cemalettin; Özen, Kerem
Son yıllarda, doğrudan yabancı yatırımlar ile uluslararası ticaret ve ekonomik büyüme üzerindeki etkileri arasındaki ilişkiyi araştıran ampirik çalışmalar giderek daha popüler hale gelmiştir. Doğrudan yabancı yatırımlar ve uluslararası ticaret, sürekli ekonomik büyümenin sağlanmasının merkezinde yer almaktadır. Bu nedenle, bu çalışma doğrudan yabancı yatırımlar, ekonomik büyüme ve uluslararası ticaret arasındaki ilişkinin daha fazla araştırılmasına vurgu yapmaktadır. Bu çalışma için E7 (Türkiye, Meksika, Endonezya, Çin, Brezilya, Rusya, Hindistan) ülkeleri dikkate alınmıştır. Araştırma, 1992-2022 veri setinden elde edilen panel veri analizi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın sonuçları, DYY ekonomik büyümesi ile uluslararası ticaretin eşbütünleşik olduğunu ortaya koymaktadır. Bu çalışmada uygulanan AMG tahmini, diğer tüm uluslararası ticaret göstergeleri arasında anlamlı ve pozitif bir doğrudan yabancı yatırım-ithalat ilişkisi olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, sonuçlar DYY girişlerinin ihracat yapılarında çeşitlenmeye yol açtığını ve bunun da E7 ülkelerinde ekonomi için esneklik yarattığını göstermektedir. Ayrıca, bir ülkede ticari açıklığın çok büyük olduğu durumlarda, DYY'nin ekonomik büyüme potansiyelini daha da artıracak şekilde yakınsayacağı bulunmuştur. Analiz, yatırım koşullarını iyileştiren ve ticaretin serbestleştirilmesini sağlayan politika reformlarının bu tür olumlu etkileri desteklemede etkili olacağını göstermektedir. Sonuç olarak, DYY-iç ticaret bağlantısını güçlendirmek için stratejiler geliştirmek E7'nin uzun vadede ekonomik olarak sürdürülebilirliğini sağlamak açısından önemlidir.
Determining Factors Affecting Health Expenditures by Panel Data Method: a Comparison of Oecd and Brics-T Countries
(2022) Özen, Kerem; Arvas, Mehmet Akif
Sağlık, ülkelerin gelişmişlik düzeylerine doğrudan veya dolaylı olarak etki eden bir etkendir. Ülkeler sürekli bir şekilde sağlık koşullarını ve performanslarını arttırmak için çeşitli politikalar üretirler. Ancak bu politika arayışları süreçlerinde ülkelerin karşılaştıkları en büyük problem sağlık harcamalarına ayrılan bütçenin kısıtlı olmasıdır. Tam da bu noktada ülkeler sağlık harcamalarına ayrılan bütçe ile optimal düzeyde hizmet verebilmek için çabalamaktadır. Çalışmanın amacı BRICS-T (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika ve Türkiye) ve seçilmiş OECD (Kanada, Fransa, Almanya, Polonya, Portekiz, İspanya, İtalya, Birleşik Krallık, Amerika Birleşik Devletleri) ülke grupları üzerinde karşılaştırmalı olarak Sağlık Harcamalarını Etkileyen Faktörlerin etkilerinin incelemesidir. Bu amaç doğrultusunda 2000-2019 yıllar arası OECD STAT' tan derlenen veriler kullanılarak Panel veri yöntemi uygulanmıştır. Westurlund (2007) eş bütünleşme testine göre sağlık harcaması değişkeninin sırasıyla diğer değişkenler ile arasındaki eş bütünleşme ilişkilerine bakılmıştır. Analiz sonucunda sağlık harcamalarının diğer değişkenler (alkol tüketimi, kişi başına düşen gelir/dolar, işsizlik oranı, kişi başına düşen doktor sayısı, yaşam beklentisi) ile eş bütünleşik ilişkisinin olduğu tespit edilmiştir. Bu bağlamda hem Westurlund grup istatistikleri hem de Westurlund panel istatitikleri olasılık değerleri (p<0.01) göre %1 düzeyinde anlamlı çıkmıştır. Panel nedensellik test sonuçlarına bakıldığında ise beklentiler doğrultusunda sağlık harcamalarının sağlık çıktısı değişkenleri üzerinde farklı anlamlılık düzeylerine göre nedensellik ilişkileri tespit edilmiştir.
Seçili Enerji Tüketimlerinin Karbondioksit Emisyonu Üzerindeki Etkisinin Ardl Sınır Testi ile Belirlenmesi
(2023) Özen, Kerem; Demir, Yıldırım; İşleyen, Şakir
Hızla artan dünya nüfusu enerji kaynaklarına olan ihtiyacı artırmakta ve bu ihtiyaçlar yenilenemeyen enerji kaynaklarının aşırı kullanımına yol açmaktadır. Bu aşırı kullanımın başta karbondioksit $(CO_2)$ emisyonu olmak üzere çevre üzerinde olumsuz etkileri bulunmaktadır. Bu bağlamda enerji tüketimi ile $CO_2$ arasındaki ilişki birçok araştırmada öne çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de kömür, doğalgaz, hidroelektrik ve yenilenebilir enerji tüketimlerinin $CO_2$ emisyonu üzerindeki etkilerini ARDL Sınır testi ile incelemektir. Çalışmada, 1972-2021 yılları arasındaki veriler kullanılmış ve veriler Dünya Bankasından alınmıştır. Değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisi için Toda-Yamamoto testi kullanılmıştır. ARDL testine göre %5 anlamlılık düzeyinde kömür, doğalgaz ve yenilenebilir enerji tüketimlerinin$CO_2$ emisyonu üzerindeki etkisinin anlamlı (p0.05) olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca yenilenebilir enerji tüketiminin $CO_2$ emisyonunu azalttığı ve diğer üç değişkenin ise emisyonu artırdığı gözlemlenmiştir. Nedensellik testine göre; $CO_2$ ile doğalgaz ve doğalgaz ile hidroelektrik arasında çift yönlü, kömürden doğalgaza ve hidroelektrikten kömüre ise tek yönlü bir nedensellik ilişkisi bulunurken, yenilenebilir enerjinin ise hiçbir değişkenle nedensellik ilişkisi bulunmamıştır. Sonuç olarak, $CO_2$ emisyonu üzerinde en etkili değişkenin kömür olduğu belirlenmiştir. Böylece kömür enerjisi tüketiminin azaltılması ve bunun yerine yenilenebilir enerji tüketiminin artırılması $CO_2$ emisyonlarını önemli ölçüde azaltacağından yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı temiz bir çevre için büyük önem taşımaktadır. Ayrıca literatüre benzerlik ve farklılıkları dikkate alındığında çalışmanın literatüre katkı sağlayacağı ve iklim değişikliği konusunda üretilecek politikalara ışık tutabileceği düşünülmektedir.
Effects of Energy Consumption on Economic Growth in Selected Oecd Countries
(2022) Özen, Kerem; Levent, Cemalettin
Energy is one of the most influential factors on economic growth and development. With the effect of\rpopulation growth, industrialization and urbanization, the need for energy is constantly increasing around the\rworld. In addition to the need for energy in all areas of life, energy has an extremely important place especially\rin large-scale industrial countries. On the other hand, energy has made many contributions to economic growth.\rTherefore, energy is the main factor in the basis of developed countries. In this context, there are many studies on\renergy consumption and economic growth in the literature. However, it is also known that in some countries,\renergy production cannot meet the energy consumption. In this context, it is seen that natural resources, whose\rsupply is limited, have a very important place in economic growth analysis. For this purpose, it is aimed to examine\rwhether there is a causal relationship between the variables in selected OECD countries (Belgium, Spain, France,\rItaly, Austria, Poland, Portugal, Sweden, Norway, United Kingdom) using energy consumption and economic\rgrowth data between 2000-2019. In this context, analyzes were made with the data obtained from the World Bank\rwith the STATA econometric analysis package program. As a result of the analysis, it can be said that a one-way\rcausality relationship between economic growth and energy consumption has been determined. Considering the\rWesterlund cointegration test result, the hypothesis that there is no cointegration at the 5% significance level is\rrejected.
Konut Talebinin Dinamikleri: Van İli Örneği, Türkiye
(2020) Arvas, Mehmet Akif; Yergin, Haluk; Özen, Kerem; Levent, Cemalettin
Küresel olarak, son yıllarda inşaat sektöründeki büyümeyle birlikte konutarzındaki büyük artış tüketicilerin satın alma davranışını etkilemiştir. Emlaksektörünün ilerlemesinde, tüketicilerin artan refahı ve düşen faiz oranları daetkili olmuştur. Pek çok tanımı olmasına rağmen, mesken, bireylerinhayatlarını sürdürebilmelerini sağlayan mutfak, içme suyu tesisatları ve atıksistemi gibi alanların toplamı olarak tanımlanmıştır. Sonuç olarak, bir evsosyal, kültürel, ekonomik, yasal ve teknolojik faktörler gibi çok yönlübileşenlere sahip bir bütündür. Konut piyasası kavramı son yıllarda yerel vemerkezi hükümetler için önem kazandığından, bu konuda çeşitli araştırmave çalışmalar yapılmıştır. Literatürde konut piyasası ile ilgili çalışmalar sonyıllarda önemli bir artış göstermiştir. Küresel finansal piyasalarda faizoranlarındaki düşüş ve artan likidite nedeniyle, konut yatırımları bu alanayapılan sermaye akımlarının bir kısmını çekmiştir. Konut piyasasının gerçeketkileri gelir artışı, genel tasarruf ve yatırım seviyesi, istihdam ve işgücühareketliliği düzeyi açısından incelenmektedir. Konut talebine ilişkinampirik çalışmalar temel olarak konut fiyatları ile bazı makroekonomikgöstergeler arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçlamaktadır. Bu nedenle,konut piyasasında il düzeyinde yürütülen çalışma sayısı oldukça düşüktür.Bu bağlamda, bu çalışmanın temel amacı, Türkiye'nin Van ilinde yakıngelecekte ev satın alma kararlarını etkileyen temel faktörleri araştırmaktır.Talep denkleminde yer alan cinsiyet, medeni durum, gelir, yaş, hane halkıbüyüklüğü, evin yeri, evin tipi, cazibe merkezlerine yakınlık gibi bazıhedonik (fiyat dışı) faktörlerin konut talebine etkileri analiz edilmiştir. Buamaçla, tüketicilerin satın alma kararlarını tahmin etmek için şehirmerkezinde yaşayan ve rasgele seçilmiş olan 450 kişiye anket uygulanmıştır.Logit model tahmin sonuçlarına göre, cinsiyet, medeni durum, yaş, çalışmadurumu, eğitim ve gelir gibi faktörlerin bir ev sahibi olma olasılığınıarttırdığı görülmüştür. Ayrıca merkezdeki evler daha çok talep edilirken,işyeri, okul ve hastane gibi yerlere yakınlık, bu talepte güvenlik, kira gelirive yatırım faktörlerinden çok daha az etkili olmuştur.