Browsing by Author "Challar, Abdulrhman"

Now showing 1 - 2 of 2

Eleştiri ve İroni Bakımından El-vehrânî’nin El-menâmu’l-kebîr Adlı Eserindeki Karakterler
(2021) Challar, Abdulrhman; Timurtaş, Abdulhadi
Altıncı Yüzyıl’ın önemli edebiyatçılarından olan Ruknuddîn Muhammed bin Muhriz el-Vehrânî’nin (ö. 575) Resâil, Makâmât ve Menâmât türünden eserleri vardır. Menâmât türünün en meşhuru el-Hâfız el-‘Uleymî’nin kendisine gönderdiği öfke ve tehdit içerikli risalesine cevaben yazdığı el-Menâmu’l-kebîr’idir. el-‘Uleymî’nin el-Vehrânî’ye öfkelemesinin sebebi ise el-Vehrânî’nin daha önce el-‘Uleymî’ye yazdığı bir mektupta kendisine hitap ederken ikinci tekil hitap tarzıyla yetinip diğer saygı ve yücelik sıfatlarını kullanmamasıdır. el-Menâmu’l-Kebîr, Kıyamet Gününde peşpeşe gelişen kurgusal olaylarla doludur. Rüya el-Vehrânî’nin Kıyamet Gününde dirilip kabirden çıkmasıyla başlıyor ve büyük korku ve sıkıntıları yaşayıp hesap ve azap sahnelerini görüp insanların hakikatlerini keşfettikten sonra Havz-ı Kevserden su içmesiyle son buluyor.el-Vehrânî çalışmasında yer verdiği olaylar ve şahsiyetler aracılığıyla toplumu, kendi çağındaki veya önceki dönemlerde yaşayan kimi şahsiyetleri eleştirmek ve hatta onlarla dalga geçmek istemiştir. el-Vehrânî ilgili kişileri Kıyamet Gününde dünyada işledikleri kötülüklerin hesabını verdikleri anki hallerini betimliyor veya onları maskara haline getirerek anlatıyor. Aynı zamanda el-Vehrânî rüyasında geçen olayları anlatırken bu vesileyle siyasi, dinî ve sosyal düşüncelerini de aktarmak istemiştir.Araştırmamızın esas hedefi el-Menâmu’l-kebîr adlı eserde yer alan karakterlerin metinde hedeflenen sonuca varmak için nasıl kullanıldığını ortaya koymaktır. Nitekim eserde kullanılan karakterlerden kimisinin eylem ve sözleri kendi yapılarıyla uyumlu ve gördükleri göreve uygun düşen düzgün ve gerçekçi karekterler iken kimi karakterlerin söz ve eylemleri kendi tabiatlarıyla uyumlu olmamakla birlikte bulundukları konumlarına da yakışmayan düzgün olmayan karakterlerdir. Bu durum ise genelde sevilmeyen ya da kendileriyle dalga geçmek istenen yazarın çağdaşı olan karakterlerdir. Bunun yanı sıra değişken karakterler ile görünmeyen karakterlerin gördükleri görevin tespiti de yapılmıştır.
Social Realism in the Novels of Abdul Rahman Al-Sharqawi
(2023) Challar, Abdulrhman; Çınar, Mehmet Şirin
Bu çalışma, Arap romancılığındaki gerçekçiliği kendisine bağlı olan veya ona müdahale eden Batı (eleştirel) gerçekçiliğinden ve Doğu (sosyalist) gerçekçiliğinden kurtarmayı amaçlamaktadır. Böylece diğer edebiyatların varsa Arap edebiyatı üzerindeki etkisini ya da Arap edebiyatının diğer edebiyatlardan etkilendiğini de inkâr etmeden Arap edebiyatının kendisine has bir konumunun olduğunu ortaya koymaya çalışmaktadır. Çalışma aynı zamanda eş-Şerkâvî'nin kişiliğini, kendisi hakkında söylenen veya kendisinin öz değerlendirmeleri ile değil, onu olduğu gibi göstermeyi amaçlamaktadır. Bundan sonra araştırma, Eş-Şarkavi'nin diğer romanlarını bir şemsiye altında sınıflar. Bu anlamda kişilikler, gelenekler ve sosyal ilişkileri ele almaktadır. Bunu yaparken Arap topluluğu hakkında düzenlenen toplantı, planlama ve verilen kararları barındıran evlerin gölgesindeki işbirlikleri, kavgaların etkileri ve sonuçlarının izlerinden hareket edilmiştir. Daha sonra da araştırma, romanların sanatsal kurgusuna yönelerek romancının inşasını tamamlamak için kullandığı yolları ve dolambaçları aydınlatmak suretiyle elindeki her şeyi romanın sosyal yönünü ortaya çıkarmak için kullanılmıştır. Araştırma giriş, önsöz, üç bölüm ve sonuç kısımlarından oluşmaktadır. Girişte araştırmanın amaçları, bileşenleri, hakkındaki sorular ve araştırmanın sınırları ele alınmıştır. Önsözde (Balzac) ve (Zola)'dan başlayarak eş-Şerkâvî'ye kadar gerçekçilik yoluna detaylı bir şekilde değinilmiştir. Araştırmanın birinci bölümünde romanda adı geçen toplumsal sınıflar ve karakterlerin eleştirilmesi ve akıbetlerinin açıklığa kavuşturulması anlatılmaya çalışılmış, ikinci bölümde sanatın kurgusu, öğeleri ve türlerine değinilmiş, üçüncü bölümde ise eleştiriye yer verilmiştir. Yanı sıra önce Almanlarda rastgele başlayan gerçekçiliğin gidişatı daha sonra Fransızlar tarafından sadeleştirilerek batıda yaygınlaştırılması hususu incelenmiştir. Ardından bu metot batı edebî çevrelerde bir süre genel kabul gördükten sonra eskimeye/yıpranmaya başlayınca Ruslar'ın bu edebî türü batılı tarzdan tecrit ederek ona kendi sosyalist giysilerini giydirmek suretiyle aslından uzaklaştırmaları girişimi değerlendirilmiştir. Batı realizmi ile sosyalist realizm arasındaki ilişki, siyasi mücadeleden türetilen edebi çatışmaya dayanmaktadır.