Browsing by Author "Kara, Serdal"

Now showing 1 - 1 of 1

Mecmûatü's- Sanâyi: Introduction-Linguistic Features-Text-Index
(2013) Kara, Serdal; Önler, Zafer
Bir dilin tarih içindeki gelişimini tam olarak ortaya koyabilmek için mutlaka o dilin çeşitli alanlarında yazılmış değişik dönemlerine ait metinlerini incelemek gerekir. Bu nedenle de tez konusu olarak seçtiğimiz eserin farklı alanlarla ilgili konuları içermesi Türk Dili?nin bu alanlardaki kelime dağarcığını ve işleyişini göstermesi bakımından önemlidir. Ayrıca Farsçadan Türkçeye tercüme edilen eser Farsça kelimelerin Türkçe karşılıklarını göstermesi bakımından ayrı bir değere sahiptir. Bunun yanı sıra eserin birden fazla nüshasının bulunması ve bu nüshaların farklı zamanlarda istinsah edilmesi eserin ne kadar çok okunduğunu ve yayıldığını gösterir ki bu da eserin önemini arttırmaktadır. Bitlis Hanlığı döneminde 17. yüzyılda Abdal Hanın emri ile Farsçadan Türkçeye tercüme edilen eser, değerli taşların yapılması, panzehir hazırlanması, çeşitli silah yapımı ve cinsel gücü artırıcı ilaç yapımı gibi birçok farklı konuyu içermektedir. Eserle ilgili tespit ettiğimiz on dokuz nüshanın tamamı harekesizdir. Bu nüshalardan on sekizinin dijital kopyasını temin edebilirken, Bosna-Hersekte bulunan bir nüshanın kopyasını temin edemedik. Tespit ettiğimiz nüshalar içinde en sağlam nüsha Millet Kütüphanesinin Ali Emiri koleksiyonunda yer alan H. 1108 tarihli nüshadır. Metin çalışmamızda bu nüshayı esas aldık. Çalışmamız Giriş, Dil Özellikleri, Metin, Dizin, Sonuç ve Kaynaklar? bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde Mecmÿèatüéã-äanÀyiè?nin adı ve yazılış amacı, konusu ve bölümleri, metin incelemesinde uygulanan yöntemler, eserin Türkçe nüshaları ile yazarı ve mütercimi hakkında bilgi içermektedir. Daha sonra metnin yazım, ses ve biçim yönleriyle ele alınıp incelendiği Dil Özellikleri bölümü gelmektedir. Üçüncü bölümde esas aldığımız nüshanın çeviri yazısının yapıldığı Metin bölümü yer almaktadır. Bu bölümde esas aldığımız nüshada eksik ya da yanlış olan kelime veya ifadeler diğer nüshalardan tamamlanıp düzeltildi. Dizin bölümünde metnin gramatikal dizini verildi. Dizinde geçen kelime veya tamlamaların anlamları metne bağlı olarak verildi. Bu sayede metnin sözlüğü de oluşturulmuş oldu. Bu bölümün sonunda ayrıca özel adlar dizini de yer almaktadır. Çalışma metin incelemesinde elde edilen bulguların yer aldığı Sonuç ile yararlanılan kaynakların verildiği Kaynaklar bölümü ile sona ermektedir.