Browsing by Author "Koyunoğlu, H. Hüsnü"

Now showing 1 - 2 of 2

The Foreign Policy of Sultan Sanjar the Seljuk Era H. 512-552 M. 1118-1157
(2012) Zerkaya, Fikret; Koyunoğlu, H. Hüsnü
Büyük Selçuklu imparatorluğu için Sultan Sencer'in etkinliği H. 490 /M. 1097 tarihinde Horasan'a melik olarak atanması ile başlamıştır. Bu dönemde yaşanan taht mücadelelerine taraf olduğu gibi diğer taraftan imparatorluğun doğu komşularını henüz meliklik döneminde olmasına rağmen itaat altına almış ve böylece batıda yaşanan taht mücadelelerinde devletin dışarıdan gelebilecek tehlikelere karşı emniyetini sağlamıştır. Sultan Sencer, H. 512 /M. 1118 yılında imparator olarak Büyük Selçuklu Devletinin tahtına oturduktan sonra dahi meliklik döneminde uyguladığı başarılı dış siyasetini devam ettirmiş ve böylece yaklaşık kırk yıl ülkesini huzur ve güven içinde yönetmiştir. Ülkesinin tüm komşularını tâbiiyetine almakla devletini dış tehlikelere karşı adeta bir zırh ile kaplamıştır. Sultan Sencer dış siyasette asla taviz vermemiştir. Kendisine tâbi devletlere karşı çok ince bir siyaset takip etmiştir. Irak Selçuklu Sultanlarını kendisine veliaht tayin etmiş, İslam dünyasının manevi lideri olan Halife'yi hiçbir zaman karşısına almamıştır. Tâbilerinin ekonomik olarak güçlenmelerine izin vermemiştir. Onların kendisini hesaba katmadan yaptıkları en ufak hatalara dahi müdahale etmiş ancak müdahaleden sonra çoğuzaman bu failleri afederek büyüklüğünü göstermiştir. Matbu hükümdar olarak kendisine tâbi hükümdarlardan gelen her yardım çağrısına da olumlu cevap vererek kendisinin metbû hükümdar olduğunu daima his ettirmiştir.
Divan-I Hümâyûn as the Inspiration of the State Inspection (Ombudsman)
(2012) Bozkoyun, Mehmet; Koyunoğlu, H. Hüsnü
Osmanlı devletinin kuruluşundan hemen sonra kurulmuş olan Divân-ı Hümâyûn, XV-XVII. yüzyıllar arasındaki döneme damgasını vurmuştur. Divân-ı Hümâyûn Osmanlı'dan önceki devletlerdeki kurumlardan farklı bir yapıya sahipti. Devletin tüm önemli işleri burada görüşülür ve burada karara bağlanırdı. Bu durum çabuk, doğru ve yerinde kararların alınmasına vesile olmuştur. Divân-ı Hümâyûn üyesi olmak şerefli bir mevkide bulunmanın kanıtı idi.Divân-ı Hümâyûn'da hiç kimseye iltimas geçilmemiş yeri geldiğinde adaletin sağlayıcısı kadılar dahi yargılanmışlardır. Divân-ı Hümâyûn'un muazzam işleyişi İsveç kralı XII. Charles'ı oldukça etkilemiş ve Osmanlı'ya sığındığı dönemde kendi ülkesinde ombudsmanlığın kurulmasına ön ayak olmuştur. Ombudsmanlık Divân-ı Hümâyûn örnek alınarak oluşturulmuş ve şu anda yüzden fazla ülkede mevcut bulunmaktadır.Gerek işleyiş gerekse alınan kararlar bakımından ombudsmanlığın temelinin Divân-ı Hümâyûn olduğu anlaşılmaktadır. Ancak zamanın ve şartların değişimine bağlı olarak kaçınılmaz bir biçimde uygulamada az-çok değişikliklerin olduğu görülmektedir. Ancak bu durum ombudsmanlığın, Divân-ı Hümâyûn'un örnek alınarak oluşturulduğu gerçeğini ortadan kaldırmamaktadır.Ombudsmanlık kurumu bu yıllarda ülkemizde çok tartışılan bir yapı durumundadır. Son olarak 12 Eylül 2010 tarihinde yapılan referandum ile kabul edilen anayasa maddeleri içerisinde ombudsmanlığın kurulması kabul edilmiştir. Bu durum, bu kurumun zorunluluğunu ispat etmiştir. Ombudsmanlık kurumu ile bürokrasinin önüne geçilecektir.Çok detaylı bir biçimde anlatılan Divân-ı Hümâyûn'un, bugün demokrasinin beşiği olarak ifade edilen Avrupa'nın en önemli kurumlardan birisi olan ombudsmanlığa temel teşkil ettiği tüm çıplaklığıyla ortadadır. Ancak maalesef bu durum toplumumuz tarafından bilinmemektedir. Bizler bir nebze de olsa Anadolu'nun kadim geçmişinin birçok Avrupa ülkesine örnek teşkil ettiğini yalnız bir örnekle açıklamaya çalıştık. Umarım bu durum Anadolu'nun kadim kültüründe yetişmiş araştırmacılara ön ayak olur.