Browsing by Author "Shekho, Muhsin Hussein"

Now showing 1 - 1 of 1

Mufassal Surelerde İstiğna Olgusu
(2019) Shekho, Muhsin Hussein; Çıkar, Mehmet Şirin
İstiğna olgusu, araştırmacının üzerinde durmaya ve bilimsel olarak incelenmeye devam ettikleri önemli öğelerden biridir. Zira bu olgu hem gramer hem de belağat alanlarını ilgilendiren temel ve ortak bir konudur. İstiğnayı önemli kılan nedenlerden bir tanesi de üslub/stilistik alanını da ilgilendiriyor olmasıdır. Arap dili ve gramerini diğer dillerden farklı kılan en önemli unsurlardan birisi de kelime ve üslub zenginliğine sahip olmasıdır. Zira Araplar bir olayı veya bir cümleyi çok farklı biçimlerde dile getirme kabiliyetine sahip olan Arapçayı tüm bu imkanlarıyla kullanmaya özen göstermişlerdir. İstiğna olgusu da ilk dönemden itibaren tüm dilcilerin dikkatlerini çekmiştir. Örneğin ilk dilci olarak kabul edilen Sibeveyhi, bu olgunun farkında olup eserinin farklı yerlerinde kullanmıştır. Ondan sonra gelen, İbn Cinni, İbnu's-Serrac, el-Müberred, İbnu'l-Enbari ve es-Suyuti gibi dilcilerde de bu olgunun önemine vurgu yapıldığı ve kullanıldığını görmekteyiz. Bunlardan kimileri istiğa konusuna özel bir bölüm açarak müstakil bir şekilde ele almışlardır. Kimi dilcilerde çeşitli başlıklar altında bu konuyu ele alıp önemini dile getirmişlerdir. İstiğna; bir yapıdan bir yapıya veya bir formülden bir formüle veya kullanımdan başka bir kullanıma geçerken normal olanın dışına çıkıp olması gerekeni terk etmektir. Ancak bu duruma bir delalet eden bir işaretin mutlaka bulunması gerekmektedir. İstiğnayı önemli kılan şey, kuralı terk etmek değil bir sebepten dolayı daha etkili olması ve okuyucuyu düşünmeye gark etmesi için düşünmeye sevk etmektir. Bu kullanım kimi zaman ise daha kolay ve daha rahat anlaşılmaya sağlayan b ir durumdur. Zira istiğnanın kullanılmasından sonra sözde en ufak bir hata, eksiklik ve anlaşılmazın meydana gelmemesi şarttır. Aksi takdirde bu durum bir yanlışlık ve bozukluktur. Kur'an-ı Kerim, tükenmeyen pınar, kurumayan bir deniz olduğundan, bu olguyu mufassal surelerde takbiki/uygulamalı olarak ele alarak inceledik. Mufassal sureler, Muhkem, Mensuhun az olduğu şeklinde de isimlendirilmiş ancak temel isimlendirilmesinin bir hadise dayandığı surelerdir. Çalışmamızda Arap dilinin temel ve vazgeçilmez metni olan Kur'an'da istiğna ko nusunun nasıl işlendiğini inceleyerek aynı zamanda bu olgunun Arap dilindeki yerini ve önemini ortaya koyduk.