Browsing by Author "Yavuz, Yahya"

Now showing 1 - 1 of 1

Mehmed Uzun'un Romanlarında Folklor Öğeleri
(2020) Yavuz, Yahya; Uğurlu, Seyitbattal
Folklor ve edebiyat iki farklı alan olmakla beraber sıkı bir alışveriş içerisindedirler. Çünkü her ikisi de insanı merkez alır ve insan hayatıyla etkileşimdedirler. Destan, masal, efsane, şarkı, türkü, atasözleri gibi anonim ifade biçimleriyle folklor, edebiyata kaynaklık etmektedir. Milliyetçilik süreciyle beraber ulusal kimliklerin inşasında folklor ve roman başlıca iki alan olarak öne çıkarlar. XX. yüzyılda ilk ürünlerini veren Kürt romanı yazılı bir geleneğin yokluğundan dolayı daha çok halk edebiyatına sırtını dayar. Esas neden romanın yeni ve yabancı bir tür olmasıdır. Bundan olarak yazarlar romanlarında sözlü kültürün teknik ve imkânlarından yararlanma yoluna gitmişlerdir. Bir diğer neden ise Kürt toplumunda geleneksel kültürün egemenliğidir. Bundan dolayı yazarlar roman kahramanlarının yabancısı olmadıkları ve içinde yaşadıkları kültürün folklorik unsurlarına yer vermeyi tercih etmişlerdir. Mehmed Uzun (1953-2007) folklorik unsurlardan yararlanarak 1980 sonrasında eser veren bir yazardır. Özellikle Tu, Rojek ji Rojên Evdalê Zeynikê ve Hawara Dîcleyê gibi romanlarında sözlü kültüre ait türler belli bir bağlamda bilinçli olarak kullanılmıştır. Uzun bu sayede sözlü kültür geleneğini romanla buluşturup gücünü folklorik dilden alan bir üslupla modern tarzda romanlar yazmıştır. Bu çalışmada Mehmed Uzun'un romanlarındaki folklorik unsurlar üzerinde durulmuştur. Bu unsurların romanların dili, kurgusu ve kahramanlarıyla olan ilişkisi araştırılmıştır. Bu çalışma giriş ve sonuç dışında üç bölümden oluşmaktadır: İlk bölümde folklor ve sözlü kültür, folklor ve edebiyat ve sonrasında Kürt edebiyatı ve folklor ilişkisi incelendi. İkinci bölümde Mehmed Uzun'un hayatı, eserleri ve yazarlığı üzerinde duruldu. Üçüncü bölümde ise çalışmamızın da temeli olan Uzun'un romanlarındaki folklor unsurları araştırıldı.