Ceviz (Juglans Regia L.) Yeşil Kabuğu Özütü ve Sentetikjuglonun Fasulyede Kök Çürüklüğü (Rhizoctonia Solani Kühn) ve Kömür Çürüklüğü (Macrophomina Phaseolina Goid.) Üzerine Etkisi

Abstract

Bu çalışmada, juglone başta olmak üzere içerdiği fenolik maddeler sayesinde funguslar üzerinde toksik etkisi olduğu bilinen ceviz (Juglans regia L.) yeşil kabuğu özütünün (CYKÖ) ve sentetik juglonun (SJ) fasulyede önemli kök çürüklüğü (Rhizoctonia solani AG-4) ve kömür çürüklüğü (Macrophomina phaseolina) hastalık etmenleri üzerine etkisi araştırılmıştır. Böylece söz konusu patojenlerin oluşturdukları bitki hastalıklarıyla mücadelede pestisitlere alternatif olabilecek doğal preparatların kullanılmasına, insan sağlığına ve çevreye duyarlı yöntemlerin geliştirilmesine katkı sağlanması amaçlanmıştır. Çalışmada ceviz yeşil kabuğundan etanol yardımıyla bitki özütleri elde edilmiştir. CYKÖ ve SJ'un R. solani ve M. phaseolina etmenlerinin üzerinde gelişmeyi engelleyici veya öldürücü etkilerinin olup olmadığı incelenmiştir. Bu amaçla laboratuvar ortamında öncelikle bitki patojeni olan iki fungus (R. solani AG-4 ve M. phaseolina) Petri kaplarında geliştirmiştir. Funguslara CYKÖ için; %0 (saf su/negatif kontrol), %2, %4, %8, %16 ve %32'lik oranlarda hazırlanan ekstreler ve Captan 50 (2.5 g/l) etkili maddeli fungisit (pozitif kontrol); SJ için ise %0 (saf su/negatif kontrol), %0.2, %0.4, %0.8, %1.6 ve %3.2 g/l dozlarında ve Captan 50 (2.5 g/l) etkili maddeli fungisit (pozitif kontrol) beş tekerrürlü olarak iklim odası koşullarında saksılarda enfekte edilmiş fasulye bitkilerine uygulanmıştır. Değerlendirmeler bitkide toprak üstü ve kök aksamlarının yaş ve kuru ağırlıkları, kök uzunluğu, çiçeklenme sayısı, meyve (bakla) sayısı ve hastalık şiddetine bakılarak yapılmıştır. Petri kaplarında elde edilen sonuçlara göre CYKÖ'nün %4 ve üstü; SJ'nin ise %1.6 ve üstü oranlarında patojenin gelişimini tamamen engellemiştir. Saksı çalışmalarında ise CYKÖ %2'lik dozdan sonra kademeli olarak her iki patojenin de bitkideki hastalık şiddetini azaltmıştır. Ancak CYKÖ'nün %8'den sonraki dozları fasulyeye fitotoksik etki göstermiştir, doz arttıkça fitotoksik etki de kademeli olarak artmıştır. SJ'nin %8 ve sonraki dozları kök çürüklüğüne karşı etki gösterirken hiçbir dozu kömür çürüklüğü hastalığına etki etmemiştir. SJ'nin hiçbir dozunda fasulyelerde fitotoksiteye rastlanmamıştır. Sonuç olarak fasulyede her iki fungal hastalığın önlenmesinde CYKÖ, SJ'ye göre daha başarılı bulunmuştur. Ancak fitotoksite gelişmemesi açısından değerlendirildiğinde CYKÖ'nün de %2-4 arasındaki dozları tercih edilmelidir.In this study, the effect of walnut (Juglans regia L.) green bark extract (WGBE) and synthetic juglon (SJ), which is known to have a toxic effect on fungi thanks to the phenolic substances it contains, especially juglone, on significant root rot (Rhizoctonia solani AG-4) and coal rot (Macrophomina phaseolina) in beans was investigated. Thus, it is aimed to contribute to the use of natural preparations that can be an alternative to pesticides in the fight against plant diseases formed by the pathogens in question, and to the development of methods sensitive to human health and the environment. In the study, plant extracts were obtained from walnut green bark with the help of ethanol. It was examined whether the factors of WGBE and SJ had anti-development or lethal effects on R. solani and M. phaseolina. For this purpose, in the laboratory environment, two fungi (R. solani AG-4 and M. phaseolina), which are primarily plant pathogens, developed in Petri containers. For WGBE; 0% (pure water/negative control), 2%, 4%, 8%, 16% and 32% and Captan 50 (2.5 g/l) effective substance fungicide (positive control); for SJ, 0% (pure water/negative control), 0.2%, 0.4%, 0.8%, 1.6% and 3.2% g/l and Captan 50 (2.5 g/l) effective fungicide (positive control) were applied to bean plants infected in pots under climate chamber conditions. Evaluations were made by looking at the age and dry weights of the above-ground and root parts in the plant, root length, number of flowerings, number of fruits (pods) and severity of the disease. According to the results obtained in petri dishes, it completely prevented the development of the pathogen at the rates of 4% and above WGBE; and 1.6% and above of SJ. In potting studies, WGBE gradually reduced the disease severity of both pathogens in the plant after a 2% dose. However, doses after 8% of WGBE showed a phytotoxic effect on beans, and as the dose increased, the phytotoxic effect gradually increased. While 8% and subsequent doses of SJ had an effect against root rot, none of the doses affect coal rot disease. No phytotoxide was found in beans in any dose of SJ. As a result, WGBE was found to be more successful than SJ in the prevention of both fungal diseases in beans. However, when evaluated in terms of not developing phytooxide, the doses between 2-4% of the WGBE should be preferred.