Dede Korkut Kitabı’nda İç Konuşma / Monolog Tekniği

Abstract

Dresden ve Vatikan’da olmak üzere iki nüshası bulunan, yalnızca birdüşünce biçimini yansıtmakla kalmayan, aynı zamanda folklorik unsurlarıbünyesinde yoğun olarak barındıran Dede Korkut Hikâyeleri bir geçişdöneminin ürünüdür. Nitekim, genel olarak destan kültüründen, halkhikâyeciliği kültürüne geçişin bir örneği olarak gösterilen eser, bu özelliğininyanında, aynı zamanda dinî, tarihî ve sosyolojik geçişin bir örneği olarakokunabilir. İslami kültürün ve mitolojiye, ritüellere ilişkin unsurların henüzbirbirinin içinden tam hatlarıyla ayrılmadığı, İslami davranışlar görülürkenaynı zamanda İslamiyet’e aykırı denilebilecek uygulamaların ve ifadeleringörülmesi, söz konusu durumun belirgin bir örneği olarak fark edilebilir. Buözelliklerinin yanında Dede Korkut Hikâyeleri, modern romanda görülentekniklerden birçoğunu barındırarak edebî olarak da kendini bir üst seviyeyedaha söz konusu dönemde taşımıştır. Bu tekniklerden birisi de TürkEdebiyatı’nda yoğun olarak ilk kez Recaizade Mahmut Ekrem tarafından1886’da kullanılan iç konuşma tekniğidirBu çalışmada Dede Korkut Hikâyelerinde kullanılan iç konuşmatekniğine yer verilmiştir. Böylelikle varılmaya çalışılan sonuç, bir tekniğin,ideolojinin, yöntemin ya da dönemsel özelliklerin sistematize edilmeden öncede varlıklarını sürdürdükleri ve iç monolog/konuşma tekniğinden yolaçıkarak Dede Korkut Hikâyeleri’nin kanıtlanmış hem edebî hem de folklorikönemini bu çalışmada da tekrar vurgulamaktır.