Koyunlarda Majör Etkili Fekondite Genleri 1: Fekonditeye Etki Eden Mutasyonların Belirlendiği Genler

Abstract

Yüksek fekonditeye sahip bazı koyun ırklarında bone morphogenetic protein receptor-1B (BMPR-1B), bone morphogenetic protein 15 (BMP15) veya growth differentiation factor 9 (GDF9) proteinlerini kodlayan genler üzerinde tek nükleotid değişimi ile ortaya çıkan mutasyonlar belirlenmiştir. Bu mutasyonlar homozigot veya heterozigot bulunma durumlarına göre ovulasyon oranını artırmakta veya kısırlığa yol açmaktadırlar. Anılan mutasyonları taşımaları nedeniyle koyunlarda bu genler ‘fekondite genleri’ olarak adlandırılmaktadır. Booroola (FecB) geni altıncı kromozom üzerinde bulunan BMPR-1B’deki mutasyonla karakterize olmaktadır. FecB’nin her bir alleli ovulasyon oranı üzerine eklemeli etki yapmaktadır. X kromozomu üzerinde bulunan BMP15 geni üzerinde meydana gelen tekli mutasyon Inverdale (FecX) geni olarak adlandırılmaktadır. FecX’in Inverdale (I), Hanna (H), Cambridge (G), Belclare (B), Lacaune (L) ve Rasa (R) olarak adlandırılan 6 alleli bulunmaktadır. FecX allellerini heterozigot olarak bulunduran bireylerde fekondite normal bireylerden yüksek olurken allelin iki kopyasını taşıyan (homozigot) bireyler kısır olmaktadır. Beşinci kromozomdaki GDF9 geni üzerindeki mutasyon Yüksek Fertilite (High Fertility (FecGH)) geni olarak adlandırılmıştır. FecGH’nin fekondite üzerine etkisi FecX ile benzerlik göstermektedir.