Beyaz Yeni Zelanda Tavşanlarında Ekstrakranial Venöz Sirkülasyon Üzerine Makroanatomik Bir Çalışma

Abstract

Tavşan bir av hayvanı olarak etinin lezzetli oluşu yanında, kürk ve kasaplık hayvan olarak da bir çokları tararından küçük işletmeler halinde yetiştirilmektedir Aynı zamanda tavşanın laboratuvar hayvanı olması; tavşan anatomisinin önemini daha da arttırmaktadır. Bu nedenle bu hayvanın çeşitli sistemlerine çalışılmıştır Ülkemiz hayvanlarının ven sistemlerine yönelik çalışmalar hemen hemen yok denecek kadar azdır(26,27). Bu nedenle böyle bir araştırmaya ihtiyaç duyulmuştur. Beynin gelişim periyodunda cranial sinilerle venoz dolaşım arasında çok sıkı bir ilişki vardır. Intracranial dolaşım dışarıya v.jugularis externa, v.jugulans intenia ve plexus venosus vertebra ile olmaktadır(30) Hegner(18)'ın köpek, Doğuer(8)'in equdeler için bildirdiklerine göre cranial dolaşımda valvula'lar vardır. Miller (24)'e göre ise köpeklerde fonksiyonel olmayan ven kapaklan bulunur. Baş venleri kapak ihtiva etmezler(36). Fakat endotel tabakasında bulunan elastik fıbrıller özellikle sinus'lu kesimlerde kompoze bir yapı oluşturduğu ve bu yapının da ven kapaklarına benzer bir görev üstlendiği bildirilmiştir(20). Plexus ophthalmicus, v.palpebra superior, v.palpebra inferior ve v.temporalıs superfıaıalıs'ten oluşur( 31) Ayrıca ; a- sinus cavenıosus ile rete mırabıle epıdurale rostrale arasındaki oksijen değişimi (36), b- burundaki venöz kanın sinus eavemosus'a, sinus cavenıosus'dan da v.angularis oculı vasıtasıyla v.facıalıs'e drene edılmesı(35), c- plexus ophthalmicus v.supraorbitalis vasıtasıyla v.frontalis'e, v.emissana foramims orbıtorotundı yoluyla da smus cav'ernosus'a bağlanır. Bu nedenle plexus ophthalmicus'un sinus cavenıosus ile v.frontalis arasında bir geçiş yolu olarak fonksiyon görmesı(3,22), d-smus cavenıosus, içinden geçen rete mırabile epıdurale rostrale'ye karşı bir soğulma görevini üstlenmesı(36,37); hıpotalamus'un tennosensıtıv yapısına tesir eden faktörler olarak sayılmıştır. Ven sisteminin adlandırılmasında iki ayrı tip uygulama kullanılmıştır; Birçok araştırmacı (9,15) venöz kanın kalbe doğru yönelişi sebebiyle venleri perilerden merkeze doğru adlandırmışlardır. Bazı araştırıcılar (12.15,16,32,35) da arterler gibi merkezden perilere doğru bir adlandırma yöntemi uygulamışlardır. Bizde yaptığımız çalışmada ikinci yolu kolaylığı bakımından tercih ettik. Bu çalışma ile ekstrakranial ven dolaşımı üzerindeki boşluğun kısmende olsa doldurulması amaçlanmıştır.