İkinci Dünya Savaşı Süreci’nde Bir Polemik: Türkler Ecnebilerle Evlenmeli mi

Abstract

Bu çalışmada, 1920’li yıllardan itibaren çeşitli vesilelerle gündeme gelen ve kamuoyunda tartışılan Türklerin ecnebilerle evliliği meselesine odaklanılmaktadır. Bu konuyla ilgili değerlendirmeler yoğun olarak II. Dünya Savaşı yıllarında yapıldı. Nitekim bu yıllar, Türk kamuoyunda söz konusu meselenin artan oranda millî güvenlik ve milliyetçilik bağlamıyla sorunsallaştırılmasına imkân tanımıştı. Bunun yanında yapılan bir diğer değerlendirme, yabancılarla yapılan evliliklerin uyumsuzluklardan kaynaklı aile saadetini ve Türklüğü bozacağı üzerineydi. Koşulların neden olduğu hassasiyet ve artan milliyetçi duyguların da etkisiyle çoğunluk bu tarz evlilikleri kuşkuyla karşılamaktaydı. Az sayıdaki kişi ise meseleyi özgürlük ve aşk temelinde değerlendirerek bu tarz evliliklere sıcak yaklaştı. Bu bahiste dönemin önde gelen isimlerinin görüşleri, 1940 yılında Yeni Sabah gazetesinde açılan bir ankette dile getirildi. Ayrıca 1942 yılında Türkiye Büyük Millet Meclisine de Türklerin ecnebilerle evliliği konusunda ufak çaplı bir tartışma yürütüldü. Bu makalede ağırlıklı olarak bahsedilen anket ile Meclis’teki tartışmalar ve Türklerin ecnebilerle evliliğine yönelik fikirler etrafında yeşeren milliyetçilik düşüncesi ele alınmıştır. Milliyetçi ideolojinin gittikçe mevzi kazandığı erken Cumhuriyet yıllarında bir şekilde gündeme gelen Türk vatandaşlığı ve ecnebilerle evlilik meselesi, bilhassa savaş yıllarında daha da görünür oldu. Bu çalışmada, kurum ve kuruluşların verdikleri ilanlarda, süreli yayınların anketlerinde ve Meclis gibi çeşitli mecralarda tartışılan ecnebilerle evlilik konusunu ele alarak böylece literatüre katkı sunmaya çalışılmıştır.