Bir Üçüncü Basamak Üniversite Hastanesinde Tıpta Uzmanlık Öğrencilerinin Malpraktis Korku ve Tutumlarının Değerlendirilmesi

Abstract

Amaç: Bu çalışma, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde görev yapan asistan hekimlerin malpraktis korkularını, tıbbi hatalara yönelik tutumlarını ve bu durumlarla ilişkili faktörleri değerlendirmek amacıyla planlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı tipte olan bu araştırmaya Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi'nde görev yapan 219 asistan hekim dahil edilmiştir. Veriler, sosyodemografik veri formu, Malpraktis Korku Ölçeği ve Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği (THTÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde Ki-kare, Student t testi, One Way ANOVA ve Pearson korelasyon testleri kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların %75,8'inin yüksek düzeyde malpraktis korkusu yaşadığı saptanmıştır. Malpraktis korku puanı ortalaması 22,30±5,09 olarak bulunmuştur. 30 yaş altında olan (p=0,003), meslek süresi 5 yıl ve altında olan (p=0,045) ve dahili tıp bilimlerinde çalışan hekimlerin (p=0,006) malpraktis korku puanları anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur. Katılımcıların %85,4'ü malpraktis kaygısının klinik yaklaşımlarını değiştirdiğini belirtmiş ve bu grubun malpraktis korku puanı anlamlı derecede daha yüksek saptanmıştır (p=0,001). Dahili tıp bilimlerinde görev yapan asistan hekimlerin %70,9'u, temel tıp bilimlerinde çalışanların %43,8'i, cerrahi tıp bilimlerinde çalışanların ise %41,8'i branş tercihlerinde malpraktis kaygısının etkili olduğunu belirtmiş ve gruplar arasındaki fark anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Asistan hekimlerin %94,1'inin tıbbi hatalara karşı tutumu olumlu bulunmuş olup Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği puan ortalaması 3,45±0,34'tür. Malpraktis Korku Ölçeği puanı ile Tıbbi Hatalarda Tutum Ölçeği toplam puanı arasında pozitif yönde anlamlı bir korelasyon belirlenmiştir (p<0,001). Sonuç: Araştırmaya katılan asistan hekimlerin büyük çoğunluğu yüksek düzeyde malpraktis korkusu yaşamaktadır. Bu korku, özellikle kariyerinin başındaki genç hekimleri daha fazla etkilemekte ve klinik yaklaşımlarını değiştirmelerine neden olmaktadır. Hekimlerin tıbbi hatalara karşı genel tutumları olumlu olmakla birlikte, yüksek malpraktis korkusu savunmacı tıp uygulamalarına yol açmaktadır. Bu durumun yönetilmesi için tıp eğitimi müfredatlarına malpraktis konulu eğitimlerin eklenmesi, sistemsel sorunların iyileştirilmesi ve hekimlere yönelik destek mekanizmalarının oluşturulması önerilmektedir.

Objective: This study was planned to evaluate the malpractice fears, attitudes towards medical errors, and associated factors among resident physicians working at Van Yüzüncü Yıl University Faculty of Medicine. Materials and Methods: This cross-sectional and descriptive study included 219 resident physicians working at Van Yüzüncü Yıl University. Data were collected using a sociodemographic data form, the Malpractice Fear Scale, and the Attitudes Towards Medical Errors Scale (THTÖ). Chi-square, Student's t-test, One-Way ANOVA, and Pearson correlation tests were used for data analysis. Results: It was found that 75,8% of the participants experienced a high level of malpractice fear. The mean malpractice fear score was 22,30±5,09. The malpractice fear scores of physicians under 30 years of age (p=0,003), those with 5 years or less of professional experience (p=0,045), and those working in internal medicine departments (p=0,006) were found to be significantly higher. 85,4% of the participants stated that malpractice anxiety changed their clinical approaches, and the malpractice fear score of this group was found to be significantly higher (p=0,001). 70,9% of resident physicians in internal medicine, 43,8% of those in basic medical sciences, and 41,8% of those in surgical medical sciences stated that malpractice anxiety was effective in their specialty preference, and the difference between the groups was found to be significant (p<0,001). The attitude of 94,1% of the resident physicians towards medical errors was found to be positive, with the mean score on the Attitudes Towards Medical Errors Scale being 3,45±0,34. A significant positive correlation was identified between the Malpractice Fear Scale score and the total score of the Attitudes Towards Medical Errors Scale (p<0,001). Conclusion: The vast majority of resident physicians participating in the study experience a high level of malpractice fear. This fear particularly affects young physicians at the beginning of their careers and causes them to change their clinical approaches. Although the general attitudes of physicians towards medical errors are positive, a high level of malpractice fear leads to defensive medicine practices. To manage this situation, it is recommended to add malpractice-related training to medical education curricula, improve systemic problems, and establish support mechanisms for physicians.