Analysis of Ecrî's Dîvân

Abstract

Ecrî, 18. yüzyılın sonları ile 19. yüzyılın başlarında yaşadığı tahmin edilen bir Bektaşî şairidir. Hayatı hakkında çok fazla bilgi bulunmayan şairin 262 şiirden oluşan Divân'ı, elimizdeki en önemli kaynaktır. Ankara Milli Kütüphane'de bulunan tek yazma nüshası, 06 HK 609/1 demirbaş numarası ile kayıtlıdır. Tezimizin ana kaynağı olan Ecrî Divân'ı, edebiyat tarihi açısından önemlidir. İçinde kaside, gazel, müstezâd, murabba, müsemmen, müseddes, muhammes, tahmis ve kıt'a nazım şekilleri bulunur. Çok hacimli olmayan Divân'ın büyük çoğunluğunu gazeller oluşturur. Çalışmamız iki aşamadan ibarettir. Birinci aşama divân şairlerinden olan Ecrî'nin 'Hayatı', 'Edebi Şahsiyeti', 'Eseri', 'Aynı Mahlaslı Diğer Şairler' adlı ana başlıklardan oluşur. Bu ana başlıklara ait alt maddeler de mevcut olup hakkında bilgiler verilmiştir. Amaç şairin ve eserinin daha iyi tanınması ve tanıtılmasıdır. İkinci aşamada ise Ecrî Divân'ı, sırası ile 'Din ve Tasavvuf', 'Cemiyet', 'İnsan' ve 'Tabiat' bölümleriyle ve bu bölümlere ait alt başlıklar ile tahlil edilmiştir. Buradaki tasnifin gayesi ise şairin ve ona ait şiirlerin daha iyi anlaşılmasıdır. Her iki aşamada da gerekli görülen yerlerde örnekler verilmiş, ilgili konuların şaire göre nasıl işlendiği tespit edilmiştir. Sonuç bölümünde çalışmanın genel bir değerlendirilmesi yapılmıştır. Ecrî Divân'ı üzerinde yaptığımız çalışma ile şairin hayatı ve eseri genel bir değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Bu tahlil çalışması ile birlikte şairin hayata ve şiire bakış açısı irdelenmiştir. Bu şekilde şairin Divân edebiyatındaki yeri ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Ecrî, Divân'ı, Tahlil

Ecrî is a Bektashi poet who is estimated to have lived in the late 18th and early 19th centuries. Divân, consisting of 262 poems, of the poet, about whose life there is not much information, is the most important source we have. The only manuscript copy in the Ankara National Library is registered with the fixture number 06 HK 609/1. Ecrî's Divân, which is the main source of our thesis, is important in terms of literature history. It contains verse, ghazal, müstezâd, murabba, müsemmen, müseddes, muhammes, tahmis and kıt'a forms. The majority of the Divan, which is not very voluminous, consists of ghazals. Our study is made up two stages. The first stage consists of the main titles of Ecrî, who is one of the divan poets, 'Life', 'Literary Personality', 'Work', 'Other Poets with the Same Pseudonym'. There are also sub-items belonging to these main titles and information about them is given. The aim is to better know and promote the poet and his work. In the second stage, Ecrî's Divan was analyzed with the sections 'Religion and Sufism', 'Community', 'Human' and 'Nature', respectively, and with the sub-titles of these sections. The purpose of the classification here is to better understand the poet and his poems. In both stages, examples were given where deemed necessary, and it was determined how the related subjects were handled according to the poet. In the conclusion part, a general evaluation of the study was made. The life and work of the poet has been subjected to a general evaluation with the work we have done on Ecrî's Divan. With this analysis study, the poet's perspective on life and poetry has been examined. In this way, the place of the poet in Divân literature has been tried to be revealed. Keywords: Ecrî, Divân, Analysis