Kadın Başlığından Mutfak Eşyasına Bir İkilemenin İzinde: Tas Tebilek

Abstract

Tarihsel Türkçeye ait bazı dil unsurlarının Türkiye Türkçesinde bulunmaması, bunların unutulduğu ya da kullanımdan düştüğü anlamına gelmez. Bu unsurları günümüze taşıyan en önemli araçlardan biri halk ağızlarıdır. Çünkü halk, eskicil ögeleri kullanma ya da yeni dil unsurları yaratmada oldukça başarılıdır. Bazen eski bir sözcüğe yeni anlamlar yükleyerek yeniden canlandıran halk bu çerçevede Türk diline önemli katkılar sunmaktadır. Batı Anadolu’nun bazı yörelerinde karşımıza çıkan tas tebilek, bunun en güzel örneklerindendir. Kadın başlığı anlamına gelen tas ve tebilek sözcükleri yöre ağızlarında temel anlamından sıyrılarak, ikileme yapısında, çeyiz ve mutfak eşyası anlamına bürünmüştür. Çalışma, Manisa’nın Alaşehir ve Sarıgöl ilçeleri ile bu ilçelere bağlı bazı köylerinde telaffuz edilen tas tebilek ikilemesinin anlambilimsel ve biçimbilimsel değerlendirmesi üzerinedir. Yeni ve farklı bir ikileme oluşturan tas tebilek sözcükleri tarihsel metinlerde karşımıza çıkan sözcüklerdendir ve bu bağlamda söz varlığına katkı sunacak niteliktedir.