İki Dilli Öğrenciler, Dil Çatışması, Dil - Kültür Şoku: Türkiye’nin Doğu Bölgelerine Atanan Öğretmenlerin Yüzleştikleri Durumlar

Abstract

Türkiye’nin Doğu ve Güneydoğusunun kırsal bölgelerinde bulunan okullarda eğitim alan birçok iki dilli öğrenciler Türkçeyi edinme sürecinde dil çatışması yaşamaktadırlar. Aynı şekilde iki dilli öğrencilerin eğitim gördüğü okullara Türkiye’nin özellikle batı bölgelerinden atanan öğretmenler de bölgenin kültürüne ve diline uyum sağlamada sorun yaşamaktadırlar. Yaşanan ve görülen sorunlar öğretmenler için dil ve kültür şokuna neden olmaktadır. Aynı zamanda bu sorunlar, eğitim sürecinde öğrenci ve öğretmenler üzerinde çeşitli olumsuzluklara yol açmaktadır. Bu çalışmada iki dilli öğrencilerde yaşanan dil çatışması öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmiştir. Aynı şekilde, öğretmenlerde de dil ve kültür şokunun boyutlarını, sonuçlarını sorgulamak amaçlanmıştır. Van ilçe köylerinde görev yapan farklı branşlardan öğretmenler (n=120) çalışma grubuna dâhil edilmiştir. Araştırma verileri 2020-2021 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde çevrimiçi anket yoluyla toplanmıştır. Toplanan veriler MaxQDA 2020 programı ile analiz edilmiştir. Öğrencilerin okulda yoğun dil çatışması yaşadıkları sonucu ortaya çıkmıştır. Benzer şekilde öğretmenlerin de atandıkları doğu bölgelerinde dil ve kültür şokları yaşadıkları sonucuna varılmıştır.