Mütareke Döneminde Bir İngiliz Taraftarı: Said Molla

Abstract

I. Dünya Savaşı 'ndan sonra imzalanan Mondros Mütarekesi'nin ağır şartlan ve uygulanışı Osmanlı devlet adamlarını ve siyasetçilerini çeşitli arayışlara itmiştir. Bu arayışlardan tam istiklâl taraftarlığı Anadolu'da kendisini güçlü bir şekilde hissettirmeden önce, İngiliz himayesi veya Amerikan mandası taraftarlığı Osmanlı hükümet ve siyaset çevrelerinde yaygın görüş hâline gelmişti. Ancak, hükümet çevrelerince en çok tutulan görüş İngiliz himayesi idi. Aslında bu durum, kısmen II. Meşrutiyet döneminde İngiltere'ye yakın olmayı dış politik tercihler noktasında avantajlı gören politikacıların Mondros Mütarekesinden sonra iktidara gelmesi ve kısmen mağlup ilân edilen Osmanlı Devletinin galip devletler arasında en güçlü görünen İngiltere'yi tercih etmesiyle izah edilebilir. Bu çalışmada, bu tercihi hem siyaset sahnesinde, hem de gizli örgütler ve şahıslarla birlikte yürüten Said Molla'mn İngiliz himayesini tercih sebepleri ve karşıt görüşleri değerlendirişi ele alınmaya çalışılmıştır.