BRICS-T Ekonomilerinde Enflasyon Dinamikleri ve Makroekonomik Belirleyiciler: Panel Nedensellik Analizi

Abstract

Bu çalışmada, BRICS-T ülkeleri (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika ve Türkiye) ekonomilerinde enflasyon dinamikleri ve temel makroekonomik belirleyicileri ile olan ilişkileri ekonometrik yöntemlerle analiz edilmiştir. Çalışmada, enflasyon farklı teorik yaklaşımlar çerçevesinde ele alınarak, para arzı, bütçe açığı, faiz oranı, döviz kuru ve ödemeler dengesi gibi politika araçlarının enflasyon üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bulgular, bu değişkenlerin enflasyon üzerinde önemli etkiler yarattığını ve ülkeler arasında heterojen yapılar sergilediğini ortaya koymuştur; uzun dönemli ilişkilerde bütçe açığı, M3 para arzı ve döviz kurunun enflasyon üzerinde pozitif, reel faiz oranının ise negatif etkileri olduğu, ödemeler dengesi ile enflasyon arasındaki ilişkinin çok yönlü bir dinamik sergilediği belirlenmiştir. Emirmahmutoğlu ve Köse (2011) panel nedensellik testi kullanılarak yapılan analizler, ülkeler arasında farklı nedensellik ilişkilerinin bulunduğunu, bazı ülkelerde enflasyonun reel faiz, döviz kuru ve bütçe açığı ile güçlü ilişkiler gösterdiğini, ancak para arzı ile enflasyon arasında karşılıklı bir nedensellik ilişkisi bulunmadığını ortaya koymuştur. Bu sonuçlar, BRICS-T ülkelerinde enflasyonun tek bir faktöre indirgenemeyeceğini ve politika yapıcıların enflasyonla mücadelede ülkesel farklılıkları göz önünde bulundurarak daha kapsamlı stratejiler geliştirmesi gerektiğini vurgulamakta ve bu ülkelerde enflasyonla mücadele politikalarının etkinliğine katkı sağlamayı hedeflemektedir.