Non-Hodgkin Lenfoma Hastalarında Nötropenik Ateş Ataklarının Retrospektif Değerlendirilmesi

Abstract

Amaç Bu çalışmanın amacı, Non-Hodgkin lenfoma (NHL) tanısı almış ve sitotoksik kemoterapi uygulanmış hastalarda gelişen febril nötropeni ataklarının sıklığını, klinik özelliklerini, lenfoma alt tipleri ile ilişkisini ve mortalite üzerindeki etkilerini retrospektif olarak değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem Bu retrospektif çalışma, Ocak 2014–Aralık 2024 tarihleri arasında Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Dursun Odabaş Tıp Merkezi Hematoloji Kliniği'nde Non-Hodgkin lenfoma tanısı ile takip edilen ve febril nötropeni atağı gelişen 68 hasta üzerinde gerçekleştirildi. Hastaların demografik özellikleri, lenfoma alt tipleri, febril nötropeni atak sayıları ve süreleri, remisyon durumları ve mortalite verileri hasta dosyalarından elde edildi. İstatistiksel analizler SPSS 28.0 programı kullanılarak yapıldı ve p<0,05 değeri anlamlı kabul edildi. Bulgular Çalışmaya dahil edilen 68 hastanın 41'i (%60,3) erkek ve 27'si (%39,7) kadındı; genel yaş ortalaması 55,59±15,67 yıl olup cinsiyetler arasında yaş açısından anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). Tüm hastalarda ortalama febril nötropeni atak sayısı 1,68±0,78 olarak hesaplandı; erkeklerde 1,49±0,59, kadınlarda ise 1,96±0,94 olup cinsiyet ile atak sayısı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmadı (p>0,05). Ortalama atak süresi 9,12±6,06 gün olup 3–36 gün arasında değişmekteydi. Lenfoma alt tiplerine göre dağılımda hastaların %50'si Diffüz Büyük B Hücreli Lenfoma (DBBHL) tanılıydı; bunu T hücreli lenfoma (%13,2), B hücreli lenfoma (%13,2) ve Burkitt lenfoma (%10,3) izlemekteydi. Febril nötropeni ataklarının %55,8'i remisyon döneminde, %44,2'si ise remisyon dışı dönemde gelişti; DBBHL ve B hücreli lenfoma hastalarında ataklar çoğunlukla remisyon döneminde görülürken, T hücreli ve Burkitt lenfoma hastalarında daha sık remisyon dışı dönemde ortaya çıktı. Ataklar sırasında 13 hastada (%19) mortalite gelişti. Atak sırasında sağ kalan 55 hastada ortalama febril nötropeni süresi 8,36±5,075 gün iken, eksitus olan 13 hastada bu süre 12,31±8,693 gün olarak saptandı ve iki grup arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0,05). Sonuç Non-Hodgkin lenfoma hastalarında febril nötropeni, anlamlı mortalite riski taşıyan önemli bir klinik sorun olmaya devam etmektedir. Lenfoma alt tipi ve hastalığın remisyon durumu, febril nötropeni ataklarının klinik seyri ve sonuçları üzerinde belirleyici rol oynamaktadır. Erken tanı, risk sınıflaması ve uygun tedavi yaklaşımları, febril nötropeniye bağlı olumsuz sonuçların azaltılmasında kritik öneme sahiptir. Anahtar kelimeler : Non-Hodgkin lenfoma, febril nötropeni Danışman: Prof. Dr. Ramazan ESENObjective The aim of this study was to retrospectively evaluate the frequency, clinical characteristics, association with lymphoma subtypes, and impact on mortality of febrile neutropenia episodes in patients diagnosed with Non-Hodgkin Lymphoma (NHL) who received cytotoxic chemotherapy. Materials and Methods This retrospective study included 68 patients with Non-Hodgkin Lymphoma who developed febrile neutropenia and were followed at the Hematology Clinic of Van Yüzüncü Yıl University Dursun Odabaş Medical Center between January 2014 and December 2024. Demographic characteristics, lymphoma subtypes, number and duration of febrile neutropenia episodes, remission status at the time of the episode, and mortality data were obtained from patient records. Statistical analyses were performed using SPSS version 28.0, and a p value <0.05 was considered statistically significant. Results Of the 68 patients included in the study, 41 (60.3%) were male and 27 (39.7%) were female, with a mean age of 55.59±15.67 years, and no significant age difference was observed between sexes (p>0.05). The mean number of febrile neutropenia episodes was 1.68±0.78 for the entire cohort; it was 1.49±0.59 in males and 1.96±0.94 in females, with no statistically significant association between sex and episode frequency (p>0.05). The mean duration of febrile neutropenia was 9.12±6.06 days, ranging from 3 to 36 days. Regarding lymphoma subtypes, 50% of the patients were diagnosed with diffuse large B-cell lymphoma (DLBCL), followed by T-cell lymphoma (13.2%), B-cell lymphoma (13.2%), and Burkitt lymphoma (10.3%). Febrile neutropenia episodes occurred during remission in 55.8% of cases and outside remission in 44.2%; episodes predominantly developed during remission in patients with DLBCL and B-cell lymphoma, whereas they occurred more frequently outside remission in patients with T-cell and Burkitt lymphoma. Mortality was observed in 13 patients (19%) during febrile neutropenia episodes. The mean duration of febrile neutropenia was significantly shorter in survivors (8.36±5.075 days) compared with patients who died (12.31±8.693 days) (p<0.05). Conclusion Febrile neutropenia remains a significant clinical problem associated with substantial mortality in patients with Non-Hodgkin Lymphoma. Lymphoma subtype and remission status play an important role in the clinical course and outcomes of febrile neutropenia episodes. Early diagnosis, appropriate risk stratification, and timely therapeutic interventions are crucial for reducing febrile neutropenia–related morbidity and mortality. Keywords: Non-Hodgkin lymphoma, febrile neutropenia Advisor: Prof. Dr. Ramazan ESEN