Eril Diplomasi Kültürüne Feminist Bir Eleştiri

Abstract

Makalede, diplomasi kültüründe egemen olan eril yapının kadın ve diplomasi arasında ne türgerilimler yarattığı ve bu gerilimlerin hangi tarihsel ve teorik tartışmalar bağlamında dönüşümyaşadığı tartışılmaktadır. Dış politika başından beri özellikle de realist akımın etkisiyle kadınhareketinin çok geç nüfuz ettiği bir alan olmuştur. Kadın hareketinin tarihi 19. yüzyılın sonunadayanmasına rağmen, bu hareketin dış politika tartışmalarına etkisini ancak 1980’ler itibariylegörebilmekteyiz. Uluslararası İlişkiler disiplininde devlet ve güvenlik odaklı realist düşünceyedayalı perspektife getirilen ve alanda “Üçüncü tartışma” olarak adlandırılan eleştiri; dışpolitikaya insani meseleleri, cinsiyet ve çevre gibi konuları da dahil etmek üzere yeni birbakış açısı getirmiştir. Bu bağlamda dış politikada karar alma sürecinde kadınlara yerverilmemesine; savaş, güvenlik gibi konuların erkek odaklı bakış açıları çerçevesindeçözümlenmesine karşı çıkan eleştirilerle kadın haklarına ilişkin tartışmalar geç de olsadisipline dahil olmayı başarmıştır. Bu tartışmaların etkisiyle dış politikada karar almasüreçlerinde yer alan kadın sayısı da artmıştır. Tarihsel ve teorik tartışmalar çerçevesindemakalede öncelikle dış politikanın epistemolojisine ilişkin kadın hareketinin eleştirileri elealınmaktadır. Daha sonra kadın hareketinin dış politika konularına eklediği yeni bakış açılarıve bu bakış açılarının eril diplomasi kültürünün değişimine nasıl etkisi olduğu tartışılmaktadır.Son olarak tüm bu tartışmaların hem dünyadaki hem de Türkiye’deki diplomatiktemsilciliklere yansıması değerlendirilmektedir. Feminist tartışmaların ve kadın temsilinin dışpolitika kültürünün değişimine ne tür etkileri olduğunu değerlendirmek bakımından makaleninmevcut tartışmalara yeni bir katkı sağlaması hedeflenmektedir.