Khadija Al-Hadithi as a Linguist

Abstract

Dil, bir milletin en çok değer verdiği ve vazgeçilmezleri arasında öteden beri ehemmiyetini koruduğu canlı bir varlıktır. Bu yönüyle etkileşime açık olan dil, farklı boyutlarıyla araştırma konusu yapılmıştır. Diğer kadim medeniyetler gibi Arap medeniyeti de özellikle İslâm dininin etkisiyle dil sahasında gıpta edilebilecek gelişmeleri içinde barındırmaktadır. Başta dil kurallarının belirlenmesine ilişkin yapılan sayısız çalışmalar olmak üzere bireysel ve kolektif faaliyetlerin sistematik bir düzenle yürütülmesi sürecine kadar gerek Arap gerekse Arap olmayan araştırmacılar tarafından aralıksız bir şekilde devam eden dil bilimi çalışmaları adeta bir hazine koleksiyonunu andırmaktadır. Böyle olunca da özellikle modern dönem dilbilimcilerinin gayret ve çabaları daha çok bu hazinenin işlenmesine dönük olmuştur ki bunlardan birisi de Hatice Abdurrezzâk el-Hadîsî'dir. 2018 yılında aramızdan ayrılan Hâdîsî, Arap dil alanında önemli çalışmalar yapmış ve bu alanda eserler ortaya koymuştur. Bu bağlamda biz de onu, öne çıkan eserleri perspektifinde incelemeye gayret edip araştırmacıların istifadesine sunmayı amaçladık. Çalışmamız iki ana bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Birinci bölümde Hatice el-Hadisi'nin hayatı, eserleri ve ilmi faaliyetleri; ikinci bölümde ise Hatice el-Hadisi'nin Arap gramerine dair yaklaşımları hakkında bilgiler verilmektedir.

Language is a living entity that a nation values most and has always kept its importance among the indispensables. Language, which is open to interaction with this aspect, has been the subject of research with its different dimensions like other ancient civilizations, Arab civilization includes enviable developments in the field of language, especially with the influence of the religion of Islam. Linguistic studies, which continue uninterruptedly by both Arab and non-Arab researchers until the process of carrying out individual and collective activities in a systematic order, especially the numerous studies on the determination of language rules, almost resembles a treasure collection. As such, the efforts and efforts of linguists of the modern period were mostly directed towards the processing of this treasure, one of them being Hatice Abdurrezzak al-Hadisi. Hadith, who passed away in 2018, has done important studies in the field of Arabic linguistics and has produced works in this field. In this context, we tried to examine it in the perspective of prominent works and aimed to present it to the use of researchers. Our study consists of two main parts and conclusions. The first part is the life, works and scientific activities of Hatice el-Hadisi; The second part gives information about Hatice el-Hadisi's approaches to Arabic grammar.